- Tới rồi hả má? Ôi đẹp quá!                                                           

Tiếng bé Quỳnh reo lên cùng lúc với tiếng xe lôi xì xịch tắt máy. Tiếng reo vỡ òa bừng cháy lòng người.

Mấy tháng nay Quỳnh nói nhớ xóm cũ. Nhớ lắm! Nó đòi má phải dẫn về thăm hoài. Tuy nhiên, sau khi nhà cửa bị giải tỏa, Năm Nhàn lu bu lo dời nhà và cất sửa lại, đâu có thì giờ dẫn Quỳnh trở về xóm cũ. Mười mấy cây số chứ ít ỏi gì! Chị luôn hoãn binh. Bữa nọ giả đò đổ quạu:

- Xóm nhà của ai đâu không mà nhớ cái nỗi gì!

Nói thì nghe như phụ bạc vậy, chớ làm sao Năm Nhàn quên được xóm cũ, quên được sự đùm bọc chắt chiu của bà con xóm ấy khi Năm Nhàn chân ướt chân ráo, bụng  mang dạ chửa đến cất nhà mười mấy năm về trước.

Cái buổi ban đầu ăn ngủ, chung sống với khó khăn đói nghèo đó, bây giờ nhớ lại Năm Nhàn cũng không hiểu làm sao mình vượt qua được! Tưởng vượt qua rồi thì đã yên; đâu ngờ năm đó nhà bị giải tỏa, phải di dời đi chỗ khác, làm lại cuộc sống từ đầu khi tuổi đã xế chiều mới ngán ngẩm làm sao!

Quỳnh cãi lại:

- Thì con nhớ bạn con. Xóm cũ đó có lẽ phải còn bạn con chứ.

Năm Nhàn cau mặt:

- Bạn con à? Chắc gì còn đứa nào ở đó mà nhớ?

Quỳnh nan nỉ mẹ:

- Còn mà! Người ta lập khu tái định cư cho bà con bị giải tỏa ở thì phải còn người cũ chứ!

Năm nhàn suy nghĩ và im lặng tỏ ý đồng tình. Chị chuyển sang “hệ” khác để từ chối con. Chị biết chắc là sẽ đè bẹp được ước muốn của Quỳnh:

- Mầy học hành không bằng ai, không lo học lại đòi đi chơi! Chừng nào cuối năm đạt loại giỏi mới được về thăm xóm cũ.

Mắt Quỳnh rưng rưng. Đúng là Quỳnh đuối lý với điều kiện khắt khe nầy. Từ hồi lớp một đến giờ, học lực Quỳnh hầu hết chỉ ở loại trung bình, giỏi lắm là loại khá. Quỳnh làm sao loại giỏi được! Nghe má nhắc đến nhược điểm của mình. Quỳnh tủi thân khóc tức tửi:

- Con học dở tại má chứ đâu phải tại con! Má đẻ con ra trong cảnh nghèo khó, thiếu ăn thiếu mặc. Đi học thiếu sách thiếu vở. Sáng đi học, chiều về phải đi lượm củi, đi mua ve chai, làm sao mà loại giỏi được? Má không nhìn bạn bè con kìa, mỗi ngày tụi nó đi về có cha có mẹ đưa rước; sáng đi học chính khóa, chiều đi học thêm, áo quần, sách vở thấy mà phát mê…

Càng nói Quỳnh càng khóc lớn hơn:

- Ba mẹ người ta thấy mà ham! Còn con, con nhỏ không cha, con của bà già mua ve chai, má không thương lại còn trách!

Quỳnh thấy đôi mắt má nó mở to một cách khổ sở, đôi môi run run giật giật; dường như có hai giọt nước mắt từ từ lăn xuống.

Biết mình đã quá nặng lời, Quỳnh chạy lại ôm má khóc nức nở. Năm Nhàn cũng biết mình trách cứ con học dở là không phải nên xuống giọng:

- Thôi để hè nầy nhà cửa xong xuôi má dắt con trở về xóm cũ.

Năm Nhàn tưởng đâu nói cho qua chuyện, vậy mà không ngờ cuối năm lớp tám vừa rồi Quỳnh được xếp loại giỏi thật.

Nhìn Quỳnh ôm phần thưởng về nhà, Năm Nhàn ôm con vào lòng nước mắt nước mũi chảy ròng ròng, nửa mừng nửa tủi. Không ngờ cái ước muốn trở về xóm cũ trong con bé mãnh liệt đến như thế. Phải nung nấu ước muốn như thế nào con bé mới quyết tâm học tập đến như vậy.

Tội nghiệp con bé có ý chí và giỏi giang mà phải chịu cảnh không cha và gặp cảnh lao đao! Tại chị. Tại chị tất cả! Chị dại dột  cả tin nên mới ra nông nỗi nầy! Đúng là cái ông cán bộ Mặt trận tổ quốc ăn nói lưu loát bùi tai ấy ai mà không xiêu lòng cho được. Tuy nhiên cũng tại chị nhẹ dạ và mù quáng chứ có vòng tay người đàn ông nào ôm tròn được hai phụ nữ? Người đàn ông đứng đắn có ai dễ dàng từ bỏ gia đình êm ấm của họ đâu? Vậy mà chị cũng tưởng ổng sẽ bỏ vợ con để sống với chị! Rồi cũng tại chị dở quá, không biết làm giàu nên mới làm khổ con cái! Đúng rồi, ba mẹ người ta đồng vợ đồng chồng, gia đình hạnh phúc, con cái ngập chìm trong nhung lụa, có đâu cù bơ cù bấc như con Quỳnh! Nhưng nghĩ lại, Năm Nhàn thấy cũng không phải tại chị mà tại… cái số của chị. Rõ ràng cái chuyện nhà cửa bị giải tỏa nầy thì đâu phải tại chị? Tại… cái số chị lao đao! Ừ! Nếu nhà cửa không bị giải tỏa, mẹ con chị cũng không đến nỗi nào.

Quỳnh nhắc lại:

- Con học đạt loại giỏi rồi nè! Mai má đưa con về thăm xóm cũ nhen?

Năm Nhàn đưa tay vuốt mái tóc hoe hoe vàng của Quỳnh và gật đầu. Quỳnh hớn hở:

-  Thật hén má?

Năm Nhàn gật đầu:

- Ừ!

Đêm đó Quỳnh thao thức hoài. Mới bốn giờ sáng, chuông nhà thờ Phú Mỹ chưa đổ, Quỳnh đã chuẩn bị sẵn sàng cả. Tấm giấy khen nầy về khoe các bạn, cái hộp bút tặng con Linh, cái khăn tay tặng con Thảo, tấm hình mới chụp với mái tóc vừa chấm vai Quỳnh rất ưng ý sẽ tặng riêng bạn Tuấn…

                                        *     

    *                     *

Bây giờ xóm cũ đang ở trước mặt Quỳnh. Cái cổng vòng cung cao nghệu được treo đầy những chậu hoa, giống hệt ở mấy khu chế xuất trên thành phố Hồ Chí Minh mà Quỳnh thấy chiếu trên truyền hình. Bên trên cổng treo tấm biển lớn “Khu tái định cư Hạnh Phúc” thật ngạo nghễ.

Quỳnh nhìn những ngôi nhà lổ chổ, những con đường tráng nhựa thênh thang, chia ngang xẻ dọc. Khu tái định cư chẳng khác nào một bàn cờ to tướng mà những ngôi nhà là những quân cờ bày bố tứ tung. Ven đường, hai hàng cây thẳng tắp bắt đầu tỏa bóng mát. Hàng phượng đầu hè đỏ rực nhớ nhung. Hàng sầu đâu cũng tím ngắt buồn man mác…

Thế là cái ao ước của Quỳnh đã trở thành hiện thực. Chút xíu nữa nó sẽ gặp lại đông đảo bè bạn. Chắc chắn là khi nghe tiếng xe lôi tắt máy, bè bạn Quỳnh phải ra xem và ắt sẽ ào tới ôm Quỳnh thôi. Mấy năm rồi không gặp mà! Quỳnh tưởng tượng vậy. Hồi đó Quỳnh và các bạn thương nhau lắm. Buổi chia tay, đứa nào cũng khóc hu hu. Gặp lại không mừng sao được.

Quỳnh bỏ chân ra khỏi thùng xe lôi và nhảy xuống thật gọn. Quỳnh từ từ xoay tròn người đảo mắt nhìn xung quanh. Không có ai ra nhìn chiếc xe lôi cũ kỹ và má con Quỳnh hết! Quỳnh ngơ ngác. Sao kỳ vậy cà? Bạn bè Quỳnh đâu hết rồi?

Năm Nhàn thủng thẳn hơn. Một tay chị lôi cái giỏ đệm đựng mấy nải chuối, mấy kí khoai lang, một tay chị chống vào thùng xe, cố gượng bỏ đôi chân ra ngoài và bước xuống đất. Đôi chân không quen mang dép da nên nặng như mang cùm. Chị năm mở cây kim tây thọt tay vào túi áo bà ba, lấy cọc tiền lẻ được xếp cẩn thận đựng trong cái túi ni lông ra trả cho chủ xe lôi.

- Đây là đâu hả má? Quỳnh níu tay Năm Nhàn hỏi lại lần nữa và ngước mặt chờ đợi câu trả lời.

- Thì đây là xóm cũ của mình chứ đâu. Đã bảo tới rồi mà.

Quỳnh lặp lại:

- Xóm cũ của mình à? Sao con không nhận ra cái gì cả?

- Con nhỏ nầy hỏi mới lạ! Người ta đã giải tỏa tất cả và xây dựng lại hoàn toàn mà. Con muốn định hướng thì phải nhìn tận những dãy nhà và mép vườn còn lại chung quanh kìa.

Vừa nói, Năm Nhàn đưa tay chỉ chung quanh. Bác xe lôi nựng má Quỳnh cười hỏi:

- Bộ con gái lâu lắm không ra thị xã hả?

Quỳnh mải miết ngắm, không trả lời. Quỳnh nhớ rồi. Hàng me còng bên trái nầy hồi trước lố nhố sau nhà Quỳnh vài trăm mét. Dọc theo hàng me là con hẻm nhỏ. Thỉnh thoảng Quỳnh có theo các bạn ra đó câu còng, bắt ve. Cây bàng lớn vẫn còn! Phải rồi. Cạnh cây bàng lớn có cái hẻm rẽ bên hông nhà Quỳnh. Vậy là nhà mình ở đằng nầy hả má? Quỳnh chỉ tay về hướng cây bàng hỏi.

- Bậy không! Năm Nhàn cãi. Đó là nhà con Thanh. Nhà mình cuối dãy phía bên đây nè. Năm Nhàn chỉ qua bên trái.

Nhà Quỳnh ở cuối dãy nầy à? Những căn nhà lá lụp xụp trước kia giờ biến thành những ngôi nhà lầu hai ba tầng cao nghều nghệu, vuông vức như những chồng công- ten- nơ khổng lồ, ai mà nhận ra cho nổi!

Năm Nhàn mải lo đứng nhìn trời nhìn đất. Quỳnh bỏ mặc má đứng một mình, bước vội  dọc theo dãy nhà lầu mà má nó xác định là dãy nhà cũ của nó. Cuối dãy, chỗ má Quỳnh nói nhà của mình, là một khu chung cư hai tầng sơn vàng chạch, có tường rào bao bọc thật nghiêm ngặt, khác hẳn những ngôi nhà đơn lẻ khác. Đây là dãy nhà công vụ dành cho cán bộ cấp tỉnh. Quỳnh rón rén đi dọc theo tường rào. Nó hồi hộp lạ thường. Nó đang đứng trên khuôn viên nhà xưa, đang đứng trên vùng kỷ niệm cũ. Nơi đây nó đã khóc thét chào đời. Quỳnh nghe má nói lúc sinh ra, con khóc dữ lắm, khóc cả mấy tháng trời, bác sĩ không chẩn đoán được là bệnh gì! Không ngờ đó là những tiếng khóc báo trước một quãng đời lao đao của má con Quỳnh!

Quỳnh yên lặng đứng bấu tay vào cổng nhà công vụ, miên man nhớ những kỷ niệm một thời thơ ấu…

Thấy Quỳnh thập thò trước cổng nhà công vụ, ông bảo vệ hét vang:

- Con nhỏ kia! Định vào ăn cắp cái gì phải hôn? Mầy đừng có hại tao!

 Quỳnh ngước lên trả lời:

- Không, cháu muốn nhìn lại khuôn viên nhà cháu hồi trước ở tại đây.

 Ông bảo vệ có vẻ ngạc nhiên:

– Vậy hả? Bây giờ cháu ở đâu?

 Năm Nhàn cũng vừa bước tới, giận dỗi đáp thay con gái:

- Đúng ra ông phải tìm hiểu và tự hỏi sớm hơn mới phải!

Nói xong Năm Nhàn mới giật mình. Đúng là nói bậy! Giận cá chém thớt! Ổng là bảo vệ, biết gì má trút giận lên đầu người ta!

Ông bảo vệ giương đôi mắt kiếng hỏi:

- Ai như cô Năm Nhàn hồi trước bán bánh mì thịt ở góc Chợ Miễu vậy? Nghe tiếng quen quen.

Năm Nhàn khựng người, nhìn trân trối ông bảo vệ:

- Tui đây. Ủa ông là ai?

Ông bảo vệ lột cái kết ra. Năm Nhàn reo to:

- Ối! Anh tám bán nước mía bên hông Chợ Miễu trước kia mà.

- Ừa, đúng rồi. Mới có ba bốn năm, trông cô thay đổi nhiều quá!

Năm Nhàn cười:

- Thay đổi nhiều tức là già ngắt phải hôn anh tám? Ngày nào tui cũng dang nắng dầm mưa lang thang mua ve chai khắp xóm mà.

- Thì ra vậy! Sao cô không chọn cái nghề nào khác cho khỏe hơn?

- Trời ơi! Có cái nghề nào nữa đâu mà chọn anh ơi! Còn anh, tui nhớ là đã về Mỹ Hưng mua đất cất nhà và làm ruộng rồi mà.

- Đúng là có mua được hai công ruộng. Tiền đền bù đó. Nhưng già cả rồi, có làm lụng gì được đâu. Vả lại hồi nào đến giờ mình ở thành, đâu biết ruộng nương là gì! Mướn người ta làm không hà. Tính ra chẳng lời lóm gì.

- Rồi sao anh lại làm bảo vệ ở đây?

- Tui nói… về xứ người ta, nhớ quê hương mình lắm! Chiều chiều nghe con chim vịt kêu, nhớ lại bà con, họ hàng, chòm xóm đã từng cực khổ vui sướng có nhau, giờ tản lạc mỗi người một nơi buồn đứt ruột đứt gan! Mình vì chuyện chung phải dời nhà đi, chứ nỗi mất mát nầy đền bù biết bao nhiêu mà đủ phải hôn cô Năm? Tui từ nhỏ sinh ra và lớn lên ở đây, mồ mả ông bà cha mẹ mấy đời cũng còn lại bên kia. Xin làm bảo vệ là để ngày ngày được gần gũi mồ mả ông bà cha mẹ cho đỡ buồn; lương chình có bao nhiêu đâu!

- Sao anh không bốc cốt ông bà về đất mới luôn?

- Đâu có được! Đã nói đó là xứ sở của người ta! Người ta nói, sống ai cũng muốn được yên cửa yên nhà, chết thì được yên mồ yên mả, nhất là thân xác phải được trở về quê cha đất tổ. Dời đi, ông bà biết có chịu hôn? Hơn nữa, tui muốn giữ mồ mả ông bà ở lại đây để con cháu có chút kỷ niệm về nơi chôn nhau cắt rún, để cho chúng còn biết quê hương, nguyên quán là gì!

Quỳnh nhớ cách nhà Quỳnh một đỗi là đến nhà con Thảo. Khoảnh đất nầy bây giờ cũng còn nhiều nền nhà bỏ trống, cây cỏ um tùm, chỉ duy nhất một ngôi nhà hai tầng đang đóng cửa im ỉm. Chắc là của Thảo. Quỳnh đập cửa réo vang:

- Thảo ơi. Quỳnh về đây!

Năm Nhàn chạy đến bên Quỳnh nạt lớn:

- Bậy không! Đâu phải nhà con Thảo. Bây giờ người ta sắp xếp, đổi lộn xộn hết trơn rồi.

Quỳnh xịu mặt. Con chó bẹc-rê cao lớn từ trong nhà chạy ra chồm lên cổng sủa mấy tiếng khồ khồ vang rền.

                                                *
                                                *                      *

Hồi đó ở xóm nầy chỉ chừng vài ba chục cái nhà. Ai cũng biết bé Quỳnh, con bé từ khi mới học lớp ba, lớp bốn, lúc nào cũng u buồn, ít nói ít cười, đôi mắt dường như chứa cả bầu trời cuối đông rập bấc! Không biết cha nó là ai. Hỏi thì Năm Nhàn một mực không khai. Chỉ biết ngắn gọn là khi Năm Nhàn tòn ten xách mấy cái giỏ đệm về đây thì cái bụng bầu đã lum lúp. Mười mấy năm trước, đất đai vùng ngoại ô thị xã nầy không mắc mỏ gì, Năm Nhàn đã mua được bốn năm trăm mét vuông, cất được căn nhà lá nho nhỏ, còn lại chung quanh trồng được vài bụi chuối, vài liếp rau...

Xóm nhỏ nầy cũng có cái chợ nhỏ, nhóm cạnh cái miễu nên được gọi là Chợ Miễu. Nhờ thế, ngày ngày Năm Nhàn mang mấy thứ đồ hàng bông trồng được ra bán đắp đổi qua ngày. Hồi con Quỳnh còn nhỏ, sáng sáng, một đầu Năm Nhàn gánh con Quỳnh, một đầu gánh cải gánh rau. Kể từ khi con Quỳnh biết phụ lặt vặt thì chị có thêm xe bánh mì thịt. Tuy không giàu có gì nhưng cuộc sống khá ổn định, có chút dư dả. Khi người ta xây dựng khu tái định cư thì ngôi chợ cũng được xây dựng bề thế hơn. Quầy quán đâu đó đàng hoàng, bán đầu đường góc chợ ai mà cho! Vả lại đầu đường góc chợ bây giờ cũng đâu phải y chỗ cũ, biết đâu mà giành. Năm Nhàn không đủ tiền mua lại nền nhà có đâu mà đăng ký thuê quầy. Liệu ở lại không xong, chị đành rút về quê theo một người hàng xóm…

 Năm Nhàn nhớ khi nhận tiền đền bù, chị và nhiều người khác cầm một xấp tiền trong tay, số tiền mà ai cũng nghĩ rằng mình không bao giờ có được. Trái lại, cái mặt ai cũng buồn xo! Họ băn khoăn lo lắng chẳng khác nào mấy trăm năm trước tổ tiên họ giương buồm rời bỏ vùng đất Ngũ Quãng thân yêu, lưu lạc về những vùng đất mới phương Nam. Ông cán bộ phát tiền thấy mặt mày dân chúng dào dào, tức tối hỏi: Tôi hỏi bà con xem có đúng không, cái nền nhà có chút xíu, cái nhà cũng có chút xíu mà đền bù như vậy còn đòi gì nữa? Thử hỏi bà con đi bán có ai mua giá đó không? Có người ý kiến: Nhưng chúng tôi đâu có bán mà nói mắc với rẻ? Chúng tôi muốn ở lại đây. Không còn nhà chúng tôi biết ở đâu? Không còn chợ, chúng tôi biết ngồi đâu để bán? Rồi chúng tôi biết làm gì để sống?

Trường hợp Năm Nhàn mới thật buồn cười. Người ta bảo kê khai lợi tức thiệt hại để nhà nước đền bù, chị kê nhà cửa giá trị bao nhiêu, hoa lợi vườn đất mỗi tháng bao nhiêu, xe bánh mì bán mỗi ngày được bao nhiêu. Ông cán bộ ban giải tỏa đền bù ở tỉnh nạt Năm Nhàn um sùm: Chỗ chị để xe bánh mì là đất của nhà nước chứ của chị hay sao mà kê khai và bắt đền bù? Mọi người cười cái rần. Năm Nhàn “quê” quá, vừa lỏn lẻn ngồi xuống vừa lảm nhảm: Biết đâu! Ai biểu mấy ông bảo kê khai thiệt hại lợi tức,  tôi mất chỗ bán bánh mì là mất lợi tức, tui phải khai chứ sao? Hổng chịu thì thôi, có gì mà cự nự?

                                                *
                                                *                      *

Tiền nhà nước đền bù Năm Nhàn mua được một căn nhà lá, chung quanh có thêm được mấy cây dừa. Đúng là ngon hơn căn nhà lá ở Chợ Miễu như mấy ông cán bộ đền bù đã nói. Có điều nó ở tuốt dưới quê, Năm Nhàn không biết làm gì thêm để sống. Chị phải đổi sang mua bán ve chai. Ngày ngày chị quải gióng thúng đi mua khắp xóm. Từ đó xóm chị mới về, ít ai gọi tên cúng cơm của chị mà gọi là chị Năm ve chai. Mấy đứa nhỏ thì gọi là bà Năm ve chai.

 Đối với Năm Nhàn ai gọi gì cũng được. Cực khổ bao nhiêu chị cũng không màng. Ngặt nỗi con Quỳnh bây giờ đã học lớp sáu lớp bảy, đã biết tủi thân. Ra trường, mỗi lần bè bạn vô tình nhắc đến bà năm ve chai là Quỳnh cúi mặt, cũng giống như ai nói nó không cha vậy! Có lẽ vì hai nguyên nhân đó mà Quỳnh thường lặng lẽ tách riêng bè bạn và đôi mắt lúc nào cũng u ám hơn thời thơ ấu.

                                    *

                        *                      *

Bị hố vì gọi lầm, không phải nhà con Thảo, Quỳnh ngẩn người ngơ ngác. Nó đi lòng vòng khắp khu phố tái định cư vẫn không thấy bóng dáng một người quen. Quỳnh đâu biết nhà của các bạn cũ ở đâu! Bây giờ tất cả đều là những ngôi nhà gạch hai ba tầng, sơn phết lộng lẫy. Hầu hết cửa cái đều đóng kín và cửa rào cũng được khoá cẩn thận!

Bỗng Quỳnh vụt chạy như một người điên. Vừa chạy, Quỳnh vừa nhìn vào những ngôi nhà mới xây réo gọi lảnh lót: Thảo ơi, Linh ơi, Hùng ơi, Kiệt ơi, Tuấn ơi… Quỳnh về thăm các bạn nè!

Năm Nhàn cũng xách chiếc giỏ đệm nặng oằn, ột ệt chạy theo con, nhăn nhó, la hét can ngăn: Đứng lại! Cái con nầy điên rồi chắc? Nhưng Quỳnh nào có nghe tiếng Năm Nhàn! Nó mải miết chạy. Mải miết gọi tên bè bạn đến khàn cả tiếng…

Thế mà lại hiệu quả! Một vài nhà hé cửa ra nhìn hai mẹ con Quỳnh rồi hờ hững khép cửa lại. Họ cũng không thèm hỏi Năm Nhàn xem có chuyện gì. Có một đứa con trai ốm lỏng khỏng, nghe xôn xao, ra đứng trên lầu nhìn xuống. Không hiểu vì tò mò hay nó đã nhận ra Quỳnh mà thụt trở vào rồi chạy xuống tầng dưới. Nó chống nạnh hai tay lên hông, dõi mắt nhìn theo và kêu lớn:

- Quỳnh ơi! Dừng lại! Huân nè.

Quỳnh dừng lại, quay đầu tìm dáo dác. Huân ngoắc tay lia lịa. Quỳnh chạy đến, ngã rạp vào vòng tay Huân thở hổn hển, tóc rũ rượi, mặt xanh lè.

Huân lo lắng:

- Trời ơi! Quỳnh làm sao vậy?

 Quỳnh gượng cười, đẩy Huân ra, mặt ửng đỏ dần:

- Quỳnh nhớ các bạn quá. Tìm hoài không gặp lại ai!

Huân mời chị Năm và kéo Quỳnh vào nhà. Năm Nhàn ngại ngùng nhìn xuống hai bàn chân nứt nẻ dù có mang dép nhưng vẫn đen thui. Chị kỳ chân vào tấm thảm trước cửa thật lâu mới bước vào nhà.

             Quỳnh ngắm ngôi nhà Huân còn thơm mùi vôi vữa khen:

- Huân ngon quá! Có được nhà đẹp quá.

 Huân cười:

- Có bằng nhà ai đâu! Nghe ba mẹ nói còn nợ ngân hàng. Phải năm bảy năm nữa mới trả xong. Đêm nào mình cũng thấy mẹ lúi húi tính tiền hụi chết và nợ ngân hàng thật tội!

Quỳnh đâu biết, vật liệu nhà Huân cũng chỉ loại bình thường. Cái bậc thềm có chút xíu cũng không được lót đá hoa cương cho thêm sang trọng như những ngôi nhà kế cận. Gian nhà sau thì rối rắm lắm. Ngổn ngang nào dao thúng, cuốc phảng. Ba cái nông cụ chông chênh, sét sẹt nầy để trong cái nhà gạch bông coi không xứng chút nào! Trước sân nhà Huân có cái vòi phông-tên và một ô vuông làm sàn nước mà những nhà khác không có. Có lẽ là để ba mẹ Huân kỳ cọ bùn sình trước khi bước vô nền gạch bông thì phải?

Thấy Quỳnh chăm chú ngắm ngôi nhà với vẻ ao ước, Huân quay sang chị Năm Nhàn hỏi:

- Hồi đó sao bác không mua lại nền nhà tại khu nầy? Nghe nói ai có nhà cửa chính thức đều được bố trí tái định cư mà.

Năm Nhàn cười:

- Thì đúng như vậy, đâu phải là họ không cho mua. Có điều họ bồi thường có một mà bán lại gấp bốn, gấp năm lần, làm sao mình đủ tiền? Ông Việt kiều nọ đến cho bác ít tiền và lấy tên bác mua rồi! Cũng… tại mình, đâu phải tại nhà nước!

Quỳnh đưa tay vuốt mái tóc thề, nghiêng mặt về phía Huân hỏi:

- Nghe nói ba má của Linh, của Kiệt… cũng có mua lại nền nhà phải hôn Huân?

- Ừ, có. Quỳnh uống nước đi rồi Huân dẫn cho đi xem nền nhà của Linh, của Kiệt và của Tuấn.

Huân nhắc đến tên Tuấn làm Quỳnh thót tim. Thật ra đó mới là người mà Quỳnh muốn hỏi nhưng Quỳnh không dám. Hổng biết phải có “tịt” thì nhút nhít hay không!

Hai đứa bạn cũ dắt nhau đi vòng quanh mấy khu nhà tái định cư, bỏ chị Năm Nhàn ở nhà một mình. Đường nhựa trống băng, gió lồng lồng thổi lùa những lá khô lốc thốc bay trên mặt đường, lùa cả những kỷ niệm cũ của hai đứa ào ạt trở về. Quỳnh buộc miệng khen:

- Đẹp thật!

 Huân nghiêng đầu về phía Quỳnh, giọng nhỏ hơn:

- Đẹp nhưng mà buồn! Quỳnh đi rồi ở đây buồn hiu! Hồi đó xóm mình toàn nhà lá vậy mà vui. Tụi mình luôn được gần nhau, có trái ổi, trái quít gì cũng chia nhau, có chuyện gì vui cũng kể cho nhau nghe; còn bây giờ… Huân bỏ lửng câu nói, im lặng.

Quỳnh ngước nhìn Huân hỏi:

- Bộ Huân không có bạn mới sao?

- Bây giờ nhà ai cũng đóng cửa kín mít, ở tận lầu cao không hà, làm sao quen được!

Huân chỉ tay:

- Mấy nhà hai ba tầng kia là của mấy ông Việt kiều, của giám đốc, phó giám đốc. Con cái họ đi học có xe đưa rước. Về là tụi nó rút vào nhà, không thấy mặt mày, nói chi làm quen!

- Huân còn nhớ bà Năm bán xôi, bán bắp hôn. Bả ở đâu?

- Nhớ chứ. Hồi đó sáng bữa nào mình cũng mua xôi mua bắp của bà Năm mà. Có năm trăm đồng mà ăn no cành luôn! Bây giờ Huân cũng không biết bả ở đâu nữa.

- Còn nhớ bà Tám bán lá sâm hôn?

- Nhớ. Nhớ hết! Trưa bữa nào bà Tám cũng gánh ngang nhà mình. Huân vẫn còn nhớ tiếng rao thật dài và ngọt lịm “Ai ăn lá sâm hôn” làm Huân không thể nào nhịn thèm được.

- Mà bây giờ bả ở đâu?

- Ai mà biết!

- Ghét Huân ghê! Huân nói vậy chứ chắc chắn Huân hổng nhớ ai hết nên hỏi đến ai Huân cũng không biết?

- Ừ. Thì tản lạc, làm sao biết hết! Quỳnh cũng vậy thôi! Nếu nhớ sao đến bây giờ Quỳnh mới trở về thăm xóm cũ?

- Mình đòi hoài, má không chịu đi chứ bộ!

Hai đứa tiếp tục lang thang. Đến mấy vuông đất cây cỏ rậm rì, Huân chỉ:

- Đây là nền nhà của Linh. Đây là nền nhà của Kiệt. Mỗi lần gặp, nghe tụi nó nói là sắp cất, sắp cất mà mãi không thấy động tịnh gì. Còn đây là nền nhà của Tuấn Quỳnh buồn bã nhìn khoảng đất hoang tàn cỏ dại Huân vừa chỉ. Quỳnh chợt phát hiện thấy tấm biển nhỏ “Bán nền nhà. Liên hệ điện thoại số…” đã khuất trong lùm cây nhỏ. Quỳnh run run hỏi Huân:

- Bộ ba mẹ Tuấn bán nền nhà nầy sao Huân?

- Ừ. Mấy năm trước thấy ba Tuấn đến dọn tới dọn lui, gần đây Tuấn bảo là vật tư lên cao, không còn hi vọng gì cất nổi theo đúng bản vẽ bắt buộc của nhà nước nên kêu bán lại về quê ngoại ở. Ba mẹ mình cũng định bán nhà. Ở một đàng, làm ruộng một nẻo, một kiểng hai quê, ba nói bất tiện lắm!

Tự dưng mắt Quỳnh cay cay. Tuấn ơi, ngày chia tay Tuấn dặn Quỳnh thỉnh thoảng lên đây thăm Tuấn mà. Nay Tuấn bán nhà rồi Quỳnh biết tìm Tuấn ở đâu?

Năm Nhàn sắp mấy nải chuối và mấy củ khoai ra bàn. Chị nói với Huân:

- Bác định mang mấy món nầy tặng bà con xóm cũ mỗi người một ít, bây giờ không còn ai ở đây, bác biếu tất cả cho gia đình cháu.

Quỳnh nghẹn ngào thầm nghĩ, quà của má giải quyết như thế cũng tạm ổn, còn quà của Quỳnh thì sao? Chiếc khăn tay, cái hộp bút và nhất là tấm hình, mặc dù chưa đề tặng ai nhưng Quỳnh không thể nào tặng Huân được. Tuấn ơi,  Linh ơi, Thảo ơi, người cũ đã về thăm xóm cũ nè; các bạn có biết tấm lòng của Quỳnh không?

Quỳnh đứng ngẩn ngơ như người mất hồn. Năm Nhàn đến kéo tay Quỳnh hối thúc:

- Thôi về con.

Quỳnh nấn ná, ngắm tới ngắm lui thật lâu mới từ giã Huân ra về. Ra đến cổng, hai má con Năm Nhàn quay lại nhìn khu tái định cư Hạnh Phúc lần nữa. Năm Nhàn ngùi ngùi lẩm bẩm: Đúng là đẹp thiệt! Xóm cũ đã đổi đời không ai có thể ngờ nhưng người cũ thì trôi giạt nơi đâu!?

NGUYỄN AN CƯ

Cập nhật ngày 1.12.2011 theo nguyên bản do Ban tổ chức cuộc thi chuyển đến Website Sông Cửu Long